فارکس
تاریخچه فارکس:
پیدایش مبادلات ارزی به زمان ضرب اولین سکه ها و آغاز تجارت بازگشته و در طول سالیان به شکل کنونی درآمده که آن را با نام فارکس می شناسیم.
تا پیش از جنگ جهانی اول سیستم استاندارد طلا مورد استفاده کشورها قرار می گرفت، که براساس این سیستم ارزش هر ارز به میزان طلایی بستگی داشت که پشتوانه آن بود. به طور مثال ارزش هر اونس طلا برابر 6.5 دلار آمریکا و 3.17 پوند انگلستان بوده است، در نتیجه قیمت هر پوند انگلیس برابر 2.05 دلار محاسبه می شده است.در قالب این سیستم، نرخ ارز کشورها دارای ثبات نسبی بود ونوسانات زیادی صورت نمی پذیرفت اما با آغاز جنگ جهانی اول این سیستم دیگر کارایی نداشت و کشورها تا پایان جنگ جهانی دوم از نظام های ارزی متفاوتی برای حفظ ارزش پول ملی استفاده می کردند.
در سال 1944 در نیوهمپشایر آمریکا و در هتلی بنام برتون ودز کنفرانسی با حضور نمایندگان45 کشور جهان تشکیل گردید، که براساس نتایج جلسه، مقررگردید بانک جهانی بدلیل بی ثباتی اقتصاد بین الملل اقدام به تعیین نرخ ثابت برابری ارزها نماید و از سوی دیگر دلار آمریکا بعنوان رابط سایر ارزها با طلا تعیین شد.
از این رو ارزش هر اونس طلا 35 دلار تعیین شد و دلار آمریکا معیار تعیین ارزش سایر ارزها قرار گرفت. سیستم فوق ثباتی بیست ساله در اقتصاد جهانی ایجاد کرد که سرانجام در دهه 70 از هم فروپاشید.
در سال 1971 آقای نیکسون رییس جمهور وقت آمریکا رابطه دلار و طلا را قطع نمودو بدین ترتیب ارزش دلار به عرضه و تقاضای جهانی وابسته شد.در همان سال توافقنامه ای مشابه با برتون ودز بنام اسمیت سونیان امضا شد که براساس آن نوسانات محدودی برای ارزها مجاز شمرده شده بود.در سال 1972 کشور های اروپایی برای فرار از وابستگی به دلار آمریکا دست به امضای توافقنامه ای زدند که طی آن نرخ ارز کشور های امضا کننده تا میزان 2/25% اجازه نوسان یافت.
در نهایت هر دو توافقنامه فوق لغو شدند و نظام ارز شناور از سال 1974 با امضای توافقنامه جاماییکا رسما مورد پذیرش قرار گرفت و از آن پس کشورها اجازه یافتند تا نظام ارزی دلخواه را انتخاب نمایند.در سال1978 کشورهای اروپایی مجددا در جهت کاهش تسلط دلار آمریکا اقدام نمودند ونهایتا سیستم پولی واحد اروپا یاEMS را بنا نهادند.
بازار فارکس در ابتدا محل تعامل بانک های مرکزی بود، اما تحولات فوق و کاهش نقش دولت ها در اقتصاد سبب گردید بانک های تجاری، شرکت های تجاری، کارگزاران و بورس بازان نیز در این بازار حضور یابند وسرانجام در سال 1993، کشورهای اروپایی با افزایش دامنه تغییرات ارزها تا 15%، زمینه حضور معامله گران خرد را فراهم نمودند. از سویی با پیشرفت فناوری اطلاعات ابزارهای لازم جهت انجام معاملات در فضای مجازی (اینترنت ) در اختیار معامله گران فوق قرار گرفت، بطوری که امروز شاهد گسترش بکارگیری این فناوری در بازار فارکس می باشیم.
فارکس چیست؟
فاركس، بازار جهانى خريد و فروش ارز است؛ بازارى كه بانك ها و مؤسسات مالى بزرگ در آن ارزهاى مختلف جهان مانند دلار و يورو را معامله مى كنند. اين بازار برعكس بازارهاى سهام كه در مكان فيزيكى خاصى انجام مى شود در جاى خاصى متمركز نيست به اين معنى كه كار بازار سهام آمريكا با باز شدن تالار بورس نيويورك درخيابان وال استريت آغاز مى شود. اما خريد و فروش دلار مكان خاصى همچون تالار وال استريت ندارد و فقط از طريق تلفن يا شبكه ارتباط بين بانك ها و امروزه اينترنت جريان مى گيرد. بازار ارز بين المللى ر دوشنبه با باز شدن بانك هاى استراليا شروع به كار مى كند. بانك هاى اين قاره شروع به معامله ارز و دادن قيمت به مشتريان در كليه نقاط دنيا مى كنند، سپس وقتى اين بانك تعطيل مى شود بانك هاى كشورهاى آسيايى كه صبح را آغاز كردند اين كار را ادامه مى دهند تا اين چرخه به بانك هاى اروپا و آمريكا برسد. اين چرخه زمانى پنج روز هفته بدون يك ثانيه توقف تا روز شنبه ادامه دارد. به عبارتى بزرگ ترين بازار معاملاتى دنيا با 6/1 ميليارد دلار معامله روزانه ( 40 درصد بازار الکترونیکی ) نور خورشيد را دور تا دور زمين تعقيب مى كند تا يك لحظه هم از معامله باز نايستند تا عده اى سود و عده اى نيز ضرر برند.
فارکس يک بازار بين بانکي است که در سال 1971 زماني که تجارت جهاني از قيمتهاي ثابت به قيمتهاي شناورتغيير کرد تاسيس شد. فارکس مجموعه اي است که در آن مبلغ مشخصي از پول براساس ارز رايج يک کشور به ارز رايج کشور ديگربا نرخ برابري مشخص وتوافق شده و درتاريخ معين توسط تعدادي معامله گر تبادل مي شود. در طول تبادل نرخ برابري يک ارز نسبت به ارز ديگر به راحتي تعيين مي شود: براساس عرضه و تقاضا- تبادلي که هر دو طرف معامله با آن موافق هستند.
دامنه معاملات در بازار جهاني ارز دائما" رو به رشد است، که اين امر بستگي به پيشرفت تجارت بين المللي و محدوديت هاي ارزي در بسياري از کشورها دارد. تبادلات روزانه معاملات جهاني در اواسط 1998 به 1.982 بيليون دلار رسيد. (بازار انگلستان 32% و بازارنيويورک بيش از 18% و بازار آلمان 10% معاملات روزانه را تشکيل مي دادند.) نه تنها گسترش دامنه معاملت بلکه نرخ توسعه بازار نيز بسيار جالب است. در سال 1977 ميزان مبادلات روزانه 5 بيليون دلارآمريکا بود، اما بعد از ده سال به 600 بيليون دلار امريکا و در سال 1992 به 1 تريليون رسيد. معاملات احتکاري يعني محاسبه نرخ هاي برابري که در بيش از 80% مجموع تبادلات وجود دارد سود گرفت. اين محاسبات تعداد زيادي از گروهها را اعم از سرمايه گذاران خرد را به خود جلب مي کند.
با پيشرفت فن آوري اطلاعات به بالاترين درجات در دو دهه اخير، بازاربه مرحله فراتر از شناخت راه يافته است. زمانيکه اين بازار با هاله اي از ابهام پوشيده مي شود، حتي متخصصان هم ديگر قادر به تشخيص وضعيت بازار نمي باشند. سيستم فارکس تحسين همگان را برانگيخته، هر چند معاملات در بازار فارکس در گذشته اي نه چندان دور يکي ازبزرگترين امتيازات بانکهاي انحصاري محسوب مي شد، در حال حاضر به لطف سيستم تجارت الکترونيک فراگير شده و اکثر بانکها نيز ترجيح مي دهند تا در سيستم الکترونيکي تجارت کنند تا اينکه تن به معاملات دوطرفه بدهند. کارگزاران الکترونيکي 11% تبادلات در بازار فارکس را به خود اختصاص داده اند. دايره معاملات روزانه بزرگترين بانکها دويچه بانک، بارکلي بانک، يونيون بانک سوئيس، سيتي بانک، چيس منهتن بانک، بانک استاندارد چارتربه بيليونها دلار رسيده است.
بازار فارکس به عنوان مکاني براي به چالش کشيدن قدرتهاي مالي و روحي و رواني اشخاص براي کسب درآمد آسان طراحي نشده است. گاهي اوقات بعضي اشخاص با يک چنين هدفي وارد مي شوند، ولي اين کار براي مدت کوتاهي خواهد بود. کليد استفاده مفيد و سودآور از فارکس "زيرکي" است.
يکي ديگر از رموزموفقيت دربازار فارکس بدون توجه به اينکه چقدر قوي به نظر برسد، پشتکار و استقامت آن مي باشد. همه مي دانند که سقوط هاي ناگهاني يکي از خصوصيت هاي بازارهاي مالي است. اگرسهام با کاهش قيمت روبرو شود يعني با شکست روبرو شده است. اما اگر دلار ضعيف شود يعني يک ارز مقابل ديگري قوي شده است. براي مثال در اواسط سال 1998 ين ژاپن به اندازه يک چهارم از دلار قوي تر شد. در همان روزها دلار آمريکا در حدود 12 درصد افت کرد. در هر حال بازار هرگز ازبين نرفت و تجارت روال عادي خود را ادامه داد. به اين ترتيب است که بازارها و تجارتهاي وابسته به ارز همواره پايدار هستند و همواره مي توانند تجارت خود را داشته باشند.
اصطلاحات و مفاهیم اولیه فارکس:
ضریب اهرمی (LEVERAGE) :
حد اکثر ضریب اعتباری که بروکر برای انجام معاملات در اختیار شما قرار میدهد لوریج یا ضریب اهرمی می باشد . لوریج بروکر ها معمولآ بین 100 تا 500 است . به عنوان مثال اگر شما با بروکری که لوریج آن 200 است یک حساب 5000 دلاری افتتاح کنید میتوانيد حداکثر تا 5,000$ * 200 = 1,000,000$ که معادل 10 لات استاندارد (در برابری های مستقیم Direct ) است وارد معاملات شوید .
این حداکثر لاتیج برای انجام معامله است اما انجام چنین معامله ای از لحاظ مدیریت ریسک به هیچ وجه صحیح نمی باشد و ممکن است با یک حرکت بازار در خلاف جهت پیش بینی شده، تمام سرمایه از بین برود !! در واقع امکان استفاده از لوریج اگر آگاهانه و منطقی و محاسبه شده مورد استفاده قرار نگیرد موجب زیان های سنگین خواهد شد.
واحد نوسانات قیمت (PIP) :
کوچکترين واحد ارزي مي باشد که برای اعلام تغييرات دو ارز استفاده مي شود. براي مثال اگر قیمت خرید و فروش دلار آمريکا يا يورو در حال حاضر معادل 1.2560 باشد و به مقدار 2 پيپ افزايش پيدا کند، در اين صورت مقدار آن 1.2562 خواهد شد.
Margin :
مبلغ اوليه مورد نیاز به هنگام ورود به يک پوزيشن میباشد. مارجين ضمانتي براي حسن انجام کار مي باشد. میزان مارجین مورد نیاز برای انجام هر معامله به سه عامل سایز پوزیشن, لوریج بروکر و ارز پایه (ارز اول در برابری) بستگی دارد.
مارجين هر پوزيشن بلافاصله با بسته شدن آن پوزيشن آزاد مي گردد. مارجین بر مبنای ارز پایه محاسبه میشود .
مثال 1 :
فرض کنید شما اقدام به خرید یک لات USDCHF کرده اید . بنابراین سایز معامله شما 100,000 دلار آمریکا (طرف اول) میباشد . اگر لوریج بروکر شما 100 باشد مارجین مورد نیاز برای انجام این معامله 100,000$ /100 = 1,000$ میباشد .
در مثال بالا اگر لوریج بروکر 500 باشد مقدار مارجین 100,000$ /500 = 200$ خواهد بود . مثال 2 : شما اقدام به خرید یک لات EURUSD کرده اید . بنابراین سایز معامله شما 100,000 یورو (طرف اول) میباشد . از آنجا که حساب شما بر حسب دلار آمریکا افتتاح شده باید 100,000 یورو به دلار تبدیل شود تا مقدار مارجین مشخص شود .
اگر نرخ برابری EURUSD در حال حاضر 1.2558 باشد
100,000(eur) = 1.2558 * 100,000(usd) = 125,580 $
با لوریج 100 مارجین مورد نیاز برای انجام این معامله
Margin = 125,580$ / 100 = 1,255.8
Balance :
مجموع پول واریز شده توسط شما و سود و زیان پوزیشن های بسته شده میباشد .
Equity :
برابر است با بالانس حساب + سود و زیان پوزیشن های باز.
اگر شما در حسابتان پوزیشن باز نداشته باشید بالانس و برابری (equity) حساب شما با هم برابر خواهند بود .
در واقع Equity حساب شما نشان میدهد اگر شما همه پوزیشن های باز را ببندید موجودی کل شما چند دلار خواهد بود
Free Margin :
سرمایه آزاد شما را نشان میدهد. به عبارتی Free Margin کل پولی که شما میتوانید با آن معامله کنید میباشد.
اگر Margin پوزیشن های باز را از Equity کم کنیم مقدار Free Margin حاصل میشود. Free Margin نشان دهنده ميزان سرمايه آزاد براي انجام معاملات جديد است.
مكانيسم انجام معاملات:
همانطور که مي دانيد در بازار سهام عمليات خريد و فروش از طريق کارگزاران انجام مي شود. در واقع کارگزاران سفارشات مشتري را انجام مي دهند و بابت حق العمل خود کميسيون دريافت مي کنند.
در بازار فارکس هم به همين منوال است يعني کارگزاران از طريق شبکه هاي الکترونيکي به بانک ها متصل مي شوند و در هر لحظه نرخ هاي ارز را از بانک هاي مختلف جمع آوري مي کنند و سپس از طريق نرم افزار اختصاصي معامله که در اختيار مشتريان خود قرارداده اند نرخ هاي ارز را بواسطه شبکه اينترنت به نرم افزار فوق الذکر ارسال مي نمايند.
مشتريان نيز سفارشات خود را از طريق همان نرم افزار به کارگزار مربوطه ارائه مي کنند البته استفاده از تلفن براي انجام این عملیات امکان پذير است اما معمول نیست.
سفارش مشتري شامل چهار جزء مي باشد: نوع ارز، قيمت، تعيين خريد يا فروش و سايز معامل
بر اساس همين چهار متغير کارگزار اقدام مي کند. ولي کارگزاران بازار ارز همانند کارگزاران بازار سهام کميسيون دريافت نمي کنند بلکه اختلاف قيمت خريد و فروش به عنوان درآمد آنها محسوب مي شود. براي انجام معاملات ارزي مشتري بايد با يک کارگزار قرارداد بسته و مبلغي را به عنوان سپرده در بانکي که کارگزار مشخص مي کند، سپرده گزاري کند. اين سپرده به عنوان پشتوانه انجام معاملات مي باشد و به نام خود مشتري تحت تصرف او مي باشد. سپس کارگزار نام کاربري و رمز ورود به حساب را به مشتري ميدهد تا بوسيله آنها مشتري بتواند از طريق نرم افزاري که در اختيارش قرار گرفته از طريق شبکه اينترنت به حساب شخصي خود دسترسي پيدا کند و به انجام مبادلات ارزي مبادرت ورزد و هر گونه تغييري که در اثر انجام معاملات ارزي حاصل مي شود را به طور آني در حساب خود ملاحظه نمايد.
فارکس تحقق آرزوها:
از مهمترین دلایلی که کاربران جذب این بازار که۴۰٪ از بازار تجارت الکترونیک را یک تنه به خود اختصاص داده است را شاید موارد زیر باشد:
کسب در آمد بدون محدویت زمان و مکان در بازار های جهانی
24 ساعته بودن
این یکی از ویژگیهای منحصر به فرد بازار فارکس می باشد . در واقع می توان گفت : به دلیل به هم پیوستن شبکه بانکی تمام جهان و با توجه به گسترش ارتباطات الکترونیکی به صورت 24 ساعته و بدون وقفه از ابتدا تا انتهای هفته امکان دسترسی وجود دارد. لذا این بازار بدون گپ بوده و سرمایه گذار می تواند طی داشتن نظارت 24 ساعته بر بازار و قیمتها با در اختیار داشتن یک فرصت 24 ساعته جهت معامله اقدام به اعمال استراتژی های لازم درهر وقتی از شبانه روز بپردازد.
2- مارجین:
معمولا تجارت ارزهای خارجی با یک درصد مارجین در دسترس است. بدان معنا که تریدر می تواند پوزیشنی به ارزش یک میلیون دلار را با داشتن تنها 10 هزار دلار آمریکا در حسابش کنترل کند.
3- نقد بودن :
این ویژگی از ویژگی های منحصر به فرد این بازار محسوب شده و به این معنی است که این بازار کاملا روان بوده و مشتری همیشه حضور دارد. در واقع سرمایه گذار مطابق بر این ویژگی می تواند ضمن انجام معامله در هر لحظه که بخواهد بتواند با شکار موقعیتها بهترین استفاده ممکن از شرایط بازار را ببرد.
4- مدیریت ریسک:
امروزه مطالعات بسیار گسترده ای توسط سرمایه گذاران جهت برآورد ریسک هر معامله صورت می پذیرد در بازار فارکس با کمک دو ویژگی قبلی سرمایه گذار می تواند قبل از انجام هر معامله ریسک آن را دقیقا بداند و پس از پشت سر گذاشتن فرایند مربوط به آنالیز ریسک در صورت صلاحدید اقدام به معامله نماید و چنانچه ریسک بازار را مناسب نیافت منتظر موقعیت بعدی باشد.
توضیح اینکه به دلیل حجم بالای نوسانات روزانه (روزی 18 هزار دفعه تغییر قیمت) سرمایه گذار یا انبوهی از فرصتها مواجه است که می تواند با توجه به ابزار آنالیز ریسک از آنها بهره برداری کند.
5- دو طرفه بودن:
درواقع این خاصیت باعث می گردد تا سرمایه گذار بتواند در هر دو حالت صعود و نزول قیمتها از بازار استفاده کند.
Leverage 6- اعتبار مضاعف :
سرمایه گذاران در این بازار می توانند با بهره گیری از وامهای مالی از پیش تعیین شده تا صد برابر موجودی خود جهت معامله گری و سرمایه گذاری در این بازار اعتبار بگیرند لذا می توانند با سرمایه های کوچک دست به انجام معاملات بزرگ ( به لحاظ حجمی ) بزنند.
7- درگیر نبودن همه سرمایه:
سرمایه گذار همه اعتباری که جهت معامله گری در این بازار دریافت می دارد را مجبور نیست بطور یک دفعه در یک معامله بکار گیرد لذا می تواند مثلا برای شروع از ده درصد آن استفاده کند و در حالت سود آور به حجم معاملات خود تا سقف اعتبار اعطاء شده بپردازد . از آنجایی که تمام این فعالیت به صورت الکترونیکی و به واسطه اینترنت صورت می پذیرد، تنها ابزار کار این فعالیت عبارت است از:
کامپیوتر، اینترنت و نرم افزار مربوطه
لذا مشغول شدن به این فعالیت احتیاج به مکان خاصی ندارد و به واسطه الکترونیکی بودن تمامی کارها می توان ضمن دسترسی سریع به اطلاعات وادغام خرید و فروشهای الکترونیکی به صورت لحظه ای از وضعیت حساب، کسب اطلاع کرد.
مطابق ویژگیهای فوق این بازار، افراد فقط با تکیه بر دانش فنی و آموزش فن پیش بینی قیمتها می توانند مستقلا به سرمایه گذاری و معامله گری بپردازند بی آنکه نیاز به داشتن شرایط مالی یا ابزار خاصی ( مثل کارت اعتباری ) باشد.
بازيگران بازار:
بازيگران قديمى اين بازار، بانك ها هستند. اما در حال حاضر به مدد اينترنت، شركت هاى بزرگ، صادركنندگان، وارد كنندگان، سفته بازان و مردم عادى نيز به اين بازار دسترسى دارند. از سال ۱۹۹۸ كه اينترنت، دسترسى مردم عادى را به اين بازار راحت تر كرد و خريد و فروش از طريق اينترنت مورد استقبال فراوان معامله گران (Dealers) كشورها قرار گرفت، فاركس هم مرز كشورها را پشت سر گذاشت و افراد عادى در كشورهاى مختلف مانند آمريكا، روسيه، هند، اوكراين و حتى ايران بازيگران جديد اين بازار شدند.
فارکس يک بازار بين بانکي است که در سال 1971 زماني که تجارت جهاني از قيمتهاي ثابت به قيمتهاي شناورتغيير کرد تاسيس شد. فارکس مجموعه اي است که در آن مبلغ مشخصي از پول براساس ارز رايج يک کشور به ارز رايج کشور ديگربا نرخ برابري مشخص وتوافق شده و درتاريخ معين توسط تعدادي معامله گر تبادل مي شود. در طول تبادل نرخ برابري يک ارز نسبت به ارز ديگر به راحتي تعيين مي شود: براساس عرضه و تقاضا- تبادلي که هر دو طرف معامله با آن موافق هستند.
دامنه معاملات در بازار جهاني ارز دائما" رو به رشد است، که اين امر بستگي به پيشرفت تجارت بين المللي و محدوديت هاي ارزي در بسياري از کشورها داردتبادلات روزانه معاملات جهاني در اواسط 1998 به 1.982 بيليون دلار رسيد (بازار انگلستان 32% و بازارنيويورک بيش از 18% و بازار آلمان 10% معاملات روزانه را تشکيل مي دادند. ) نه تنها گسترش دامنه معاملت بلکه نرخ توسعه بازار نيز بسيار جالب است. در سال 1977 ميزان مبادلات روزانه 5 بيليون دلارآمريکا بود، اما بعد از ده سال به600 بيليون دلار امريکا و در سال 1992 به 1 تريليون رسيد. معاملات احتکاري يعني محاسبه نرخ هاي برابري که در بيش از 80% مجموع تبادلات وجود دارد سود گرفت. اين محاسبات تعداد زيادي از گروهها را اعم از سرمايه گذاران خرد را به خود جلب مي کند.
با پيشرفت فن آوري اطلاعات به بالاترين درجات در دو دهه اخير، بازاربه مرحله فراتر از شناخت راه يافته است. زمانيکه اين بازار با هاله اي از ابهام پوشيده مي شود، حتي متخصصان هم ديگر قادر به تشخيص وضعيت بازار نمي باشند. سيستم فارکس تحسين همگان را برانگيخته، هر چند معاملات در بازار فارکس در گذشته اي نه چندان دور يکي ازبزرگترين امتيازات بانکهاي انحصاري محسوب مي شد، در حال حاضر به لطف سيستم تجارت الکترونيک فراگير شده و اکثر بانکها نيز ترجيح مي دهند تا در سيستم الکترونيکي تجارت کنند تا اينکه تن به معاملات دوطرفه بدهند. کارگزاران الکترونيکي 11% تبادلات در بازار فارکس را به خود اختصاص داده اند. دايره معاملات روزانه بزرگترين بانکها دويچه بانک، بارکلي بانک، يونيون بانک سوئيس، سيتي بانک، چيس منهتن بانک، بانک استاندارد چارتربه بيليونها دلار رسيده است.
بازار فارکس به عنوان مکاني براي به چالش کشيدن قدرتهاي مالي و روحي و رواني اشخاص براي کسب درآمد آسان طراحي نشده است. گاهي اوقات بعضي اشخاص با يک چنين هدفي وارد مي شوند، ولي اين کار براي مدت کوتاهي خواهد بود. کليد استفاده مفيد و سودآور از فارکس "زيرکي" است. يکي ديگر از رموزموفقيت دربازار فارکس بدون توجه به اينکه چقدر قوي به نظر برسد، پشتکار و استقامت آن مي باشد. همه مي دانند که سقوط هاي ناگهاني يکي از خصوصيت هاي بازارهاي مالي است. اگرسهام با کاهش قيمت روبرو شود يعني با شکست روبرو شده است. اما اگر دلار ضعيف شود يعني يک ارز مقابل ديگري قوي شده است. براي مثال در اواسط سال 1998 ين ژاپن به اندازه يک چهارم از دلار قوي تر شد. در همان روزها دلار آمريکا در حدود 12 درصد افت کرد. در هر حال بازار هرگز ازبين نرفت و تجارت روال عادي خود را ادامه داد. به اين ترتيب است که بازارها و تجارتهاي وابسته به ارز همواره پايدار هستند و همواره مي توانند تجارت خود را داشته باشند.
فارکس يک بازار 24 ساعته است که به زمان خاصي براي تبادل ارزهاي مختلف نياز ندارد. تجارت در فارکس ميان بانکهاي مختلف در هر کجاي دنيا شکل مي گيرد. نرخ هاي تبادل ارز بسيار انعطاف پذيرند و مرتبا" تکرار مي شوند بنابراين هر روز امکان انجام معاملات زيادي وجود دارد. اگر ما سياست و تکنولوژي تجارت قابل قبول و مناسبي داشته باشيم مي توانيم به تجارتي مشغول شويم که قابل مقايسه با هيچ تجارت ديگري نباشد. بي دليل نيست که بانکهاي بزرگ و مهم هزينه زيادي را صرف خريد تجهيزات الکترونيکي گران مي کنند و معامله گران زيادي را در بخشهاي مختلف بازار فارکس به کار مي گمارند.
هزينه هاي ورود به اين بازار بسيار اندک است. در واقع با چند هزار دلار مي توان هزينه آموزش اوليه، خريد کامپيوتر، هزينه پيداکردن يک شرکت خدمات اطلاع رساني مناسب و افتتاح يک حساب را تامين کرد. هيچ تجارت واقعي ديگري با اين پول نمي تواند ايجاد شود. برخورداري از خدمات مناسب و انتخاب بهترين کارگزاريک کار مهم است. بقيه بستگي به خود معامله گر دارد. برخلاف ساير فعاليت هاي تجاري همه چيز بستگي به شخص شما دارد.
نکته اصلي براي داشتن عمليات موفق در بازارميزان سرمايه ورودي نيست بلکه نکته اصلي، توانايي تمرکز مستمر ومطالعه بازارو درک مکانيزم آن و نيز علايق شرکت کنندگان در آن مي باشد. اين اصل اثبات سرمايه است ومعامله هر فرد به نظمر عملکرد وي بر مي گردد. هيچ کس با تمرکز برروي روش يک نفر ديگر نمي تواند در اين بازار با موفقيت عمل کند. بازار از هر چيز ديگري قوي تر است، حتي از بانکهاي مرکزي با ذخيره هاي کلان ارزي هم قوي تر و پايدارتر است. جورج سوروس، قهرمان ملي بازار فارکس، همانطور که خيلي از مااعتقاد داريم بانک انگلستان را به پيروزي نرساند بلکه به درستي تشخيص داد که درسيستم مالي اروپا تناقضات اساسي وجود دارد که مشکلات زيادي را ايجاد کرده که مجموع آنها از رشد پوند جلوگيري خواهند کرد، اين دقيقا" چيزي بود که اتفاق افتاد. بانک انگلستان با اختصاص بيش از 20 بيليون دلار آمريکا و تزريق آن به بازار موجب تثبيت نرخ پوند شد. بازار اين مشکل را حل کرد و سورس به بيليونها دلار خود رسيد.
سيستم مالي جهاني در طول هزاران سال تاريخ بشرمسيرهاي طولاني زيادي را طي کرده است اما مطمئنا" تغييرات جالب و فراتراز ذهني در حال تجربه است. دو تغيير اساسي که تصوير جديدي از سيستم مالي جهاني ايجاد مي کنند عبارتند از:
· پول کاملا" جدا از هررسانه قابل لمسي است.
· فن آوري هاي قوي ارتباطي و اطلاعاتي اين امکان را ايجاد کرده اند تا سيستم هاي مالي کشورهاي مختلف به يک سيستم مالي جهاني تبديل شوند که هيچ حد و مرزي ندارد.
چند نوع از ویژگیهای بازار:
نقدينگي: بازاربراساس عرضه مبالغ بالاي پول عمل مي کند و معامله گر آزادي مطلق براي باز کردن يا بستن يک معامله درنرخهاي جاري در هر لحظه را دارد. نقدينگي بالاي اين بازار جذابيت بسيار قوي براي هر سرمايه گذاردارد، چون اين امکان را به او مي دهد که هر معامله اي با هر اندازه اي را انجام دهد.
سرعت: با يک برنامه کاري 24 ساعته شرکت کنندگان بازار ارز نيازي ندارند همانند بازارهاي ديگرصبر کنند تا به اتفاقات و پيشامدهاي مختلف واکنش نشان دهند.
قابليت دسترسي: امکان معامله در تمام طول شبانه روز، معامله گر نياز به انتظار جهت پيش آمدن رويدادها ندارد.
قوانين انعطاف پذير سيستم معاملاتي: يک معامله در فارکس مي تواند به صلاحديد معامله گر از قبل براي زمان خاصي تعيين شود، به اين ترتيب هر کس مي تواند براي فعاليتها و معاملات آينده خود از قبل برنامه ريزي داشته باشد.
ارزش(بها)بازار: فارکس به طور سنتي هرگز براي خدمات خود هزينه اي را در نظر نگرفته است، به جز کارمزدي که به طور طبيعي در بازار براي عرضه و تقاضا بين قيمتهاي خريد و فروش در نظر گرفته مي شود.
پيشنهادات تک نرخي: با نقدينگي بالاي اين بازار، فروشها مي توانند درنرخ هاي يکسان بازار انجام مي شوند و نيز نگراني از بابت مشکلات گذرا که در رابطه با معاملات آينده و ساير سرمايه گذاريها وجود دارد را از بين مي رود ومعاملات با مبالغ معيني از ارز، در زماني مشخص و با نرخ هاي مشخصي انجام مي شود.
گرايش بازار: ارز در مسيرهاي خاصي نوسان مي کند که تا محدوده زماني نسبتا" طولاني مي تواند به اين ترتيب تکرار شود. هر ارز مشخصي تغييرات موقتي خود را نشان مي دهد و به اين ترتيب فرصتهايي را در اختيار مديران سرمايه مي گذارد تا در بازار فارکس به کارببرند.
بودجه احتياطي: ميزان اعتبار در بازار فارکس فقط با توافق نامه اي که بين مشتري و بانک يا کارگزاري که او را به بازار وارد مي کند تعيين مي شود و معمولا"1:100 مي باشد. يعني هر مشتري مي تواند حتي با سپرده 1.000 دلار معامله 100.000 دلاري را انجام دهد . اين اعتبار بسيار زياد مي تواند در ارتباط با توجه به نرخهاي متغير ارزهاي مختلف سطح سوددهي و همچنين ريسک کار را افزايش دهد.
سیستم تجارت با بودجه احتیاطی:
معاملات نوعي درون بانکي دربازارفارکس تا سطح 10 ميليون دلارانجام مي شود. کاملا" واضح است که يک سرمايه گذارجزء از پس يک چنين معامله اي برنمي آيد- حداقل براي اکثريت اينطور است.
حضور سرمايه گذاران متوسط و کوچک در بازار فارکس با وساطت شرکتهاي کارگزاري و واسطه آسان شده است. سرمايه گذاران متوسط و کوچک از کشورهاي مختلف مي توانند با حداقل سرمايه اي به مبلغ 2.000 دلار براي انجام معامله به بازار جهاني فارکس وارد شوند. يک شرکت واسطه به مشترکان خود اعتبار معاملاتي مي دهد- که اين اعتبار چندين برابر بزرگتر از مبلغ سپرده است. کارگزاراني که خدمات معامله با بودجه احتياطي را انجام مي دهند مستلزم هستند که به مبلغ سپرده شده اعتبار دهند و براي مشتري فرصتي را ايجاد کنند تا بتوانند معاملات خريد و فروش را در بازار فارکس با مبلغي 50، 100 و يا گاهي 200 برابر مبلغ سپرده خود انجام دهند. مشتري کسي است که ريسک ضرر را تحمل مي کند؛ مبلغي که بابت سپرده قرارداده شده است امنيت کارگزار را برقرار مي کند. سيستم انجام معاملات از طريق يک شرکت کارگزاري يا واسطه با اعتبار معاملاتي، معامله با بودجه احتياطي ناميده مي شود.
براي روشن شدن مطلب مي توان گفت که اساس و هسته معامله با بودجه احتياطي به اين ترتيب است: سرمايه گذار با سرمايه سپرده مي تواند وامهاي بزرگي را دريافت کند که زيان احتمالي به اين وام آسيبي نخواهد نرسانده و از سپرده کم مي شود هر گونه زياني که در معاملات فارکس تحميل شود اين سپرده است که آن را تحمل مي کند.
همانطور که در بالا ذکر شد برخلاف تبادلات واقعي ارزها يا نقل وانتقالات آنها، اين امکان براي بخشهاي مختلف فارکس به ويژه کساني که بودجه هاي کوچک دارند فراهم است که مي توانند با استفاده از معامله با بودجه احتياطي يا اعتبار معاملاتي در اين بازار معامله کنند. در معامله با بودجه احتياطي، هر معامله بايد دو مرحله داشته باشد- خريد / فروش ارزهاي مختلف دريک قيمت و بعد فروش/ خريد اجباري در قيمتي ديگر يا همان قيمت است. عمل اول بازکردن يک موقعيت معامله است و عمل دوم بستن يک موقعيت يا معامله است. بازکردن يک معامله با روند واقعي تبادل ارز همراه نيست ومشتري اي که معامله اي را بازکرده است سپرده ضمانتي خود را براي تحمل ضررهاي احتمالي به کار مي گيرد. در زمان بستن يک معامله سپرده ضمانتي مسترد شده و سود و زيان احتمالي محاسبه مي شود.
هر معامله براساس بودجه احتياطي بايد شامل دو بخش باشد: بازکردن يک معامله و بستن يک معامله. براي مثال، وقتي پيش بيني مي شود که ارزش يورو در مقابل دلاربالا مي رود ما مي خواهيم با دلار خود يوروي ارزان تر بخريم و وقتي گرانتر شد بفروشيم. در اين مورد، معامله به اين صورت خواهد بود: بازکردن يک معامله- خريد يورو؛ بستن يک معامله. مادامي که ما معامله خود را نبسته ايم يک "معامله باز يورو" داريم. به همين ترتيب وقتي ما فکرمي کنيم که يورو در مقابل دلار ارزان تر مي شود، بنابراين معامله ما مراحل زير را طي خواهد کرد: بازکردن يک معامله- فروش يوروي گران تر؛ بستن يک معامله- خريد يوروي ارزان تر. بنابراين ما قادر خواهيم بود تا از نزول و يا صعود نرخ سود حاصل کنيم.
شما فقط از طريق يک واسطه مي توانيد به بازارفارکس وارد شويد. يک شرکت معامله گر مي تواند به عنوان يک واسطه عمل کند. اين شرکت يک خط ارتباطي (تلفن يا کامپيوتر) با کارگزاري که مظنه ها وقيمتها در فارکس اعلام مي کند براي شما برقرار مي کند و شما از طريق همين کارگزار مي توانيد معاملات خود را انجام دهيد. شما مي توانيد از طريق کامپيوتر شخصي خود در منزل مستقيما" اين کار را شخصا" انجام دهيد. اين روش اخيرا" بسيار رايج شده است. قيمتهايي راکه شما روي کامپيوتر شخصي خود مي بينيد قيمتهاي واقعي معاملاتي در فارکس هستند.
مشتري جهت ورود به بازار قراردادي را بنام خود يا شرکت واسطه منعقد مي نمايد. در اين صورت، شرکت از زمان ورود به معامله پذيراي ريسک خواهد بود، بنابراين مشتري مبلغ شخصي را به عنوان سپرده تضميني به بانک واريز مي کند. مقدار اين سپرده متناسب با ميزان معامله بانک و نيز اعتبار معاملاتي که به مشتري داده شده، تعيين مي گردد. اگر شرکت واسطه از اين معامله متحمل ضرري شود، سرمايه گذار مسئول اين ضرر خواهد بود و با سپرده خود اين ضرر را جبران خواهد کرد. اگر شرکت واسطه، از معامله مورد نظر سودي حاصل کرده باشد نسبت به اين سود در مقابل سرمايه گذار مسئول خواهد بود. و سود اصلي مورد نظر به حساب سپرده سرمايه گذار ريخته خواهد شد. دستور مشتري به شرکت واسطه جهت بستن يک معامله الزامي است اما شرکت هنوز با پول خود کارمي کند. در غير اين صورت ممکن است بانک يک معامله بلندمدت را همراه با يک معامله کوتاه مدت ببندد که در اين صورت مشتري متحمل ضررهاي احتمالي خواهد بود. در بازار جهاني معاملاتي که نرخ تبديل دو ارز متقابل بيش از دو درصد تغيير کند بندرت پيش مي آيد و اگر مشترکي بطرز معقولي کارکرده باشد، تقريبا" نزديک به غيرممکن است که سپرده خود را از دست دهد. اگر واسطه بانک اين زيان بالقوه را تشخيص دهد، و اگر مي تواند يک وضعيت را مستقيما" و بدون اينکه منتظر دريافت دستورالعمل مشتري شود، بازيافتي که از مبلغ سپرده تجاوز نکند، ببندد.
سرمايه معاملاتي متناسب با توانائي و استطاعت است. سرمايه گذاري بورس اوراق بهادار بيشتر کشورهاي توسعه يافته خارجي که درآمد ثابتي ، دست پيداکرده اند جذابيت کمتري براي مشتريان ما دارند. اوراق قرضه خزانه داري آمريکا مسلما" مطمئين ترين و با ثبات ترين اوراق هستند، اما بسيار گران مي باشند و سود کمي در حدود 6 درصد در سال دارند و بيشتر براي سرمايه گذاري بلندمدت مناسبند. سهام بازده بهتري دارد، به هر حال، مبلغ سود سهام بستگي مستقيم به موفقيت عملکرد سرمايه گذاران وسهامداران دارد. خريد سهام از جذابيت بيشتري برخوردار است ولي نيازمند سرمايه گذاري بالاتري نيز مي باشد. سرمايه معالاتي فارغ از هر گونه محدوديتي است، شما براساس توقع خود مي توانيد دست به خريد و فروش بزنيد و حدود يک الي سه درصد حجم معاملات وارد نقل و انتقال مي شوند.
بزرگترین و كاراترين و پویاترین بازار مالی در جهان با گردش مالی روزانه 1.6 تریلیون دلار است .( 30 برابرحجم معاملات روزانه بازار سهام و اوراق قرضه و خزانه داری امریکا.)
فارکس خرید یک ارز و فروش ارز دیگر در یک بازار over the counter (بازاری که مکان فیزیکی ندارد) می باشد که ارزها به صورت جفتی معامله می شوند مانند EUR/USD حجم عظیمی ازاین معاملات ارزی به جای نقل وانتقال واقعی ارز,ازطریق بدهکار و بستانکار کردن حسابهای بانکی انجام می شود. با توجه به اینکه همه ملل بسوی جهانی سازی اقتصاد پیش می روند و همه فعالیتهای اقتصادی نهایتا باید به پول برگردانده شوند فعالیت این بازار ادامه خواهد یافت و هرگز متوقف نمی شود!
بازار فارکس مکان مرکزی سازمان یافته ای ندارد ، در این بازار معاملات ارزی از طریق کامپیوتر و تلفن از نقاط مختلف این کره خاکی انجام می شود .
بخش عظیمی از معاملات ارزی در بازار فارکس مربوط به خرید و فروش نقدی و لحظه ای ارز ( spot ) می باشد. این تبادلات ارزی بین دلار آمریکا و چهار ارز اصلی که عبارتند از پوند انگلیس ، یورو اروپا ، فرانک سوئیس و ین ژاپن صورت می گیرد. این چهار ارز در مقابل دلار خرید و فروش می شوند.
چرا نرخ ارزها مدام تغیییر می کند؟
منحنیهای عرضه و تقاضای ارزیک کشور در طول زمان جا به جا میشود و همین انتقال باعث بروزتغییرات دائمی نرخ ارز خواهد شد. این جا به جایی ممکن است براثر تغیییر سلیقه مردم نسبت به تولیدات داخلی و خارجی – رشد متفاوت اقتصادی- تفاوت نرخهای تورم در کشورهای مختلف- تغیییر در نرخهای بهره- تغییر در انتظارات – مداخلات بانک مرکزی جهت انجام سیاستهای پولی و ... به وجود آید.
مکان مرکزی بازار فارکس کجاست؟
برعکس بازارهای سهام که مکان فیزیکی مشخصی دارند معاملات در بازار جهانی ارز در مکان خاصی متمرکز نشده است. بازار فارکس یک بازار بین بانکی می باشد که در حقیقت معاملات بین طرفین از طریق تلفن یا شبکه الکترونیکی (SWIFT or Internet)هدایت و کنترل میشود. البته شبکه سوئیفت توسط بانکها مورد استفاده قرار می گیرد. در واقع زبان مشترک بانکداری بین المللی شبکه سوئیفت می باشد.
چه کسانی در بازار فارکس شرکت میکنند؟
بازار فارکس یک بازار بین بانکی نامیده میشود به این دلیل که بازیگر کهنه این بازار ،بانکها اعم از(تجاری- مرکزی و سرمایه گذاری) بوده اند.اما در حال حاضربازیگران این بازار علاوه بر بانکها شرکتهای چند ملیتی- تاجران- شرکتهای بیمه- شرکتهای صادرات و واردات- صندوقهای بازنشستگی- سفته بازان- کارگزاران و اشخاص حقیقی هستند.
چه زمانی بازار فارکس گشایش می یابد؟
این بازار 24 ساعته بوده که با با بازگشایی هر یک از مراکز مالی در جهان شروع به فعالیت می کند به طوری که معاملات ارزی در طول شبانه روزتنها با یک تلفن یا با استفاده ازشبکه اینترنت امکان پذیر است.
سیکل بازگشایی مراکز مالی جهان بدین ترتیب می باشد : نیوزلند- سیدنی- توکیو- هنگ کنگ- سنگاپور- بحرین- فرانکفورت- زوریخ- پاریس – لندن- نیویورک- شیکاگو و لس انجلس . اما بزرگترین و مهمترین مرکز مالی بازار جهانی ارز همانا لندن است . بعد از لندن بازارهای ارزی نیویورک وتوکیو قرار دارند در سایر مراکز مالی معاملات کوچکتری صورت می گیرد.بنابراین بر خلاف سایر بازارهای مالی جهان معامله گران بازارمی توانند 24 ساعته از هر گونه حوادث سیاسی- اقتصادی واجتماعی که باعث نوسان در این بازار میشود استفاده کنند.
نتیجه گیری:
فارکس این بازار جهانی با استفاده از تکنولوژی روز دنیا توانسته از رقبای خود یعنی بازارهای بزرگ جهانی همچون بازار سهام و دیگر بازارها پیشی بگیردو دلیل آن نداشتن محدودیت زمانی و مکانی است که مطلوبیتی دو چندان را برای بازیگران فارکس یعنی سرمایه گزاران دنیا فراهم کرده است.
بطوریکه در هر ساعت از شبانه روز در هر کجای این کره خاکی معاملاتی وسیع با استفاده از شبکه های اینترنت قابل اجراست.
منابع:
۱-کتاب تجارت در بازار جهانی فارکس انتشارات چالش ۱۷ تیر ۱۳۸۵
2-www.wikipedia.org
خدای بزرگ است اهورامزدا، که این زمین را آفرید، که آن آسمان را آفرید،که انسان را آفرید،که شادی را برای انسان آفرید...
از کتیبه های داریوش بزرگ
تهیه کننده : ساناز سمیعی - لیلا ارجمند